Waarom écht luisteren de basis is voor goed design

Laatst had ik een gesprek met collega’s over luisteren. Een paar zeiden meteen: ik luister om te antwoorden. Een ander luisterde, wilde reageren, maar onderbrak niet. Met als gevolg dat het antwoord werd bewaard en het luisteren stopte. Zelf ben ik geneigd empathisch te luisteren. Ik let op gevoelens en uitdrukking, waardoor details soms naar de achtergrond verdwijnen. Ik luister naar toon, tempo, twijfel en stiltes. Niet altijd even handig om snel spijkers met koppen te slaan, dat is waar. Maar in een wereld die steeds meer draait om automatiseren en snelheid, wordt écht luisteren alleen maar belangrijker.

Luisteren naar wat er niet wordt gezegd

Wanneer je me als klant vraagt om mee te kijken, verwacht je meer dan een goed eindresultaat. Je wilt het gevoel hebben dat iemand je begrijpt. Niet oppervlakkig, maar echt. Dat er wordt geluisterd naar wat je zegt én naar wat je niet letterlijk uitspreekt. Tussen de regels door luisteren, zonder aannames te doen.

Onlangs had ik samen met mijn collega Jara een kennismakingsgesprek met een nieuwe opdrachtgever. Zij schreef eerder al een interessante blog over waarom marketeers vaker zouden moeten luisteren in plaats van alleen te zenden en die visie brachten we daar in de praktijk. Jara nam het praktische deel voor haar rekening: van taken en planning tot de verdere aanpak. Ik mocht als designer vooral luisteren naar hun wensen en behoeften. Zo kwam het volledige plaatje aan bod. Kort daarna kwam er een mailtje binnen: “Het was een ontzettend leuk gesprek. Ik voelde me helemaal gehoord en gezien!”

Van uitvoeren naar meedenken

Ervaring maakt luisteren makkelijker. Niet omdat je denkt het merk beter te kennen dan de ondernemer, maar omdat je patronen herkent. Omdat je verbanden ziet. Samen tot de kern komen, dát is waar uitvoeren verandert in meedenken en waar mijn werk als designer begint. Een mooi proces waarin je gehoord voelen geen luxe is, maar een basisbehoefte.

De kracht van bewuste aandacht

Wat voor luisteraar ben jij? Je bewust zijn van hoe je luistert geeft inzicht. En luister je dan met je mobiel naast je? Wachtend op een appje? Goed luisteren is meer dan luisteren zonder afleiding, het gebruiken van luistertechnieken kan heel behulpzaam zijn. Zo kun je: parafraseren, doorvragen, samenvatten en stiltes laten vallen. Een open houding helpt daarbij. Letterlijk en figuurlijk. Door aanwezig te zijn in het moment, zonder oordeel of haast, ontstaat er ruimte voor echte aandacht.

New year, new me! 2026 is net begonnen, dus we hebben nog 358 dagen om dit jaar beter naar elkaar te luisteren. Ik heb in ieder geval enorm veel zin om mijn kracht daarin bewust in te zetten. Met aandacht, nieuwsgierigheid en vertrouwen in wat er ontstaat als je écht luistert.

Heb jij een uitdaging waarbij je een luisterend oor en een scherpe blik kunt gebruiken? Ik ben heel benieuwd naar jouw plannen voor dit jaar.

Victoria Groeneveld
Design